ئێر/êr: ن:[ هـ] ئاگر، ئاوور _ ئاویر، ئایر، ئاییر.
ئێر ئارڎەی/êr arđey: کتپ:[ هـ] ئاگر هێنان، ئاگر لێ بوونەوە.
ئێرئاورڎەی/êr awirđey: کتپ:[ هـ] ئاگرهێنان، چەخماخەدان.
ئێرئەوەکەر/êr ewe ker: کتن:[ هـ] ئێرۆکەر _ : ئاگرکەرەوە.
ئێرئەوەکەرڎەی/êr ewe kerđey: کتن:[ هـ] ئێرکەرڎەیۆ _ ئێرۆکەرڎەی : ئاگرکەوتنەوە.
ئێرئەوەکۆتەی/êr ewe kotey: کتن:[ هـ] ئێرکۆتەیۆ : ئاگرکەوتنەوە.
ئێرئەوەکوشن/êr ewe kušin: کتپ:[ هـ] ئاگرکوژێنەرەوە.
ئێرئەوەکوشنای/êr ewe kušinay: کتپ:[ هـ] ئێرکوشنایۆ _ ئێرۆکوشنای : ئاگرکوژاندنەوە.
ئێرئەوەکوشیای/êr ewe kušiyay: کتپ:[ هـ] ئاگرکوژانەوە.
ئێرئەوەگەژیۆنای/êr ewe gejyonay: کتن:[ هـ] ئێرگەژیۆنایۆ : ئاگر گەشاندنەوە.
ئێرئەوەگەش بی یەی/êr ewe gešiker: کتن:[ هـ] ئاگرگەش بوونەوە.
ئێرئەوەگەشکەر/êr ewe gešiker: کتن:[ هـ] ئاگرگەشاندنەوە.
ئێرئەوەگەشکەرڎەی/êr ewe gešikerđey: کتن:[ هـ] ئاگرگەشکردنەوە.
ئێرئەوەگەشنای/êr ewe gešinay: کتن:[ هـ] ئێرگەشنایۆ _ ئێرۆگەشنای : ئاگرگەشاندنەوە.
ئێرئەوەنیای/êr ewe niyay: کتن:[ هـ] ئاگرنانەوە.
ئێرئەوەوزتەی/êr ewe wiztey: کتن:[ هـ][ ئێر+ ئەوە+ وزتەی] ئاگرخستنەوە.
ئێرئەوەوستەی/êr ewe wistey: کتن:[ هـ] ئاگرخستنەوە.
ئێرباز/êr baz: نتـ:[ هـ] ئاگرباز.
ئێربازی/êr baz: نتـ:[ هـ] ئاگربازی.
ئێربەر/êr ber: نفا:[ هـ] ئاگر بەر : ئەو چشتەی ئاگر دەبات.
ئێربەرڎەی/êr berđey: نتـ:[ هـ] ئاگربردن، ئاگر تێبەرنوون.
ئێربڕ/êrbiř: نفا:[ هـ] ئاگر دابڕان.
ئێربڕدەر/êrbiř: نفا:[ هـ] ئاگربڕ دەرە.
ئێرپرس/êrpiris: نفا:[ هـ][ ئێر+ پرس( پرسای)] ئاگر پەرست.
ئێرپرسای/êrpirisay: کتپ:[ هـ][ ئێر+ پرسای] ئاگر پەرستن.
ئێرپرسی/êrpirisî: کتپ:[ هـ][ ئێر+ پرس( پرسای)+ ی] ئاگر پەرستن.
ئێرپۆنیای/êrponiyay: کتپ:[ هـ][ ئێر+ پۆ+ نیای] ئاگر پێوە نان.
ئێرپۆوەنیای/êrpoweniyay: کتپ:[ هـ][ ئێر+ پۆ+ وە+ نیای] ئاگر پێوە نان.
ئێرخانە/êrxane: کتپ:[ هـ][ ئێر+ خانە] ئاگرخانە، کوورەی ئاسنگەر.
ئێردای/êrday: کتپ:[ هـ][ ئێر+ دای] ئاگردان، ئاگر پێوەنان.
ئێردریا/êrdirya: کتپ:[ هـ][ ئێر+ دریا( دریای)] ئێردریێ : ئاگرتێبەرداو.
ئێردریای/êrdiryay: کتپ:[ هـ][ ئێر+ دریای] ئاگرتێبەردان.
ئێردەر/êrder: کتپ:[ هـ][ ئێر+ دەر] ئێرتێبەردەر.
ئێرشی یەنە/êrşîyene: کتپ:[ هـ][ ئێر+ شی یەنە] ئاگرتێبەربوون.
ئێرکۆتەیۆ/êr koteyo: کتپ:[ هـ][ ئێر+ کۆتەی+ ۆ] ئاگرکەوتنەوە.
ئێرکۆتەی ونە/êr kotey wine: کتپ:[ هـ][ ئێر+ کۆتەی+ ونە] ئاگرتێبەربوون.
ئێرکوشنایۆ/êrkuşnayo: کتپ:[ هـ][ ئێر+ کوشنای+ ۆ] ئاگرکوژاندنەوە.
ئێرکەرڎەی/êrkerđey: کتپ:[ هـ][ ئێر+ کەرڎەی] ئاگرکردن.
ئێرکەرڎەیۆ/êrkerđeyo: کتپ:[ هـ][ ئێر+ کەرڎەی+ ۆ] ئاگرکردنەوە.
ئێرگەش ئەوەبی یەی/êr geş ewebîyay: کتن:[ هـ] ئێرئەوە گەش بی یەی : ئاگرگەش بوونەوە.
ئێرگرتە/êr girte: کتپ:[ هـ][ ئێر+ گرتە( گرتەی)] ئاگرگرتوو.
ئێرگرتەی/êr girtey: کتپ:[ هـ][ ئێر+ گرتەی] ئاگرگرتن.
ئێرگەژیۆنایۆ/êr gejyonay: کتن:[ هـ] ئێرئەوەگەژیۆنای : ئاگر گەشاندنەوە.
ئێرگەژیۆیایۆ/êr gejyoyayo: کتن:[ هـ] ئاگرگەشکردنەوە، ئاگرگەش بوونەوە.
ئێرگەش ئەوەبییەی/êrgeşewebîyey: کتن:[ هـ] ئاگرگەش بوونەوە.
ئێرگەش ئەوەکەر/êrgeşeweker: کتن:[ هـ] ئاگرگەشاندنەوە.
ئێرگەش ئەوەکەرڎەی/êr ewekerđey: کتن:[ هـ] ئاگرگەشکردنەوە.
ئێرگەش بییەیۆ/êrgeşbîyeyo: کتن:[ هـ] ئاگرگەش بوونەوە.
ئێرگەشنایۆ/êrgeşinayo: کتن:[ هـ] ئاگرگەشکردنەوە.
ئێرگەشیایۆ/êrgeşinayo: کتن:[ هـ][ ئێر+ گەشیای+ ۆ] ئاگرگەشکردنەوە.
ئێرنیایۆ/êrniyayo: کتن:[ هـ][ ئێر+ نیای+ ۆ] ئێرئەوەنیای : ئاگرنانەوە.
ئێرۆکەر/êroker: نفا:[ هـ][ ئێر+ ۆ+ کەر( کەرڎەی)] ئاگرکەرەوە.
ئێرۆکەرڎەی/êrokerđey: کتپ:[ هـ][ ئێر+ۆ+ کەرڎەی] ئێرکەرڎەیۆ : ئاگرکردنەوە.
ئێرۆکۆتەی/êrokotey: کتن:[ هـ][ ئێر+ ۆ+ کۆتەی] ئێرکۆتەیۆ : ئاگرکوتنەوە.
ئێرۆکوشن/êrokuşin: کتن:[ هـ][ ئێر+ ۆ+ کوشن] ئاگرگوژێنەرەوە.
ئێرۆکوشنای/êrokuşnay: کتن:[ هـ][ ئێر+ ۆ+ کوشنای] ئاگرگوژاندنەوە.
ئێرۆکوشیای/êro kuşiyay: کتن:[ هـ][ ئێر+ ۆ+ کوشیای] ئاگرگوانەوە.
ئێرۆگەشنای/êro geşinay: کتن:[ هـ] ئێرگەشنایۆ _ ئێر ئەوەگەشنای : ئاگرگەشاندنەوە.
ئێرۆگەشیای/êro geşiyay: کتن:[ هـ] ئێرئەوەگەشیای _ ئێرگەشیایۆ : ئاگرگەشانەوە.
ئێرۆنیای/êroniyay: کتن:[ هـ][ ئێر+ ۆ+ نیای] ئاگرنانەوە.
ئێرۆنیایەنە/êroniyyene: ئاکتـ:[ هـ][ ئێر+ ۆ+ نیای+ ئەنە] لە ئاگرنانەوە دا.
ئێرواران/êrwaran: کتن:[ هـ][ ئێر+ واران] ئاگرباران.
ئێروەربییەیەنە/êrwerbîyeyene: کتن:[ هـ][ ئێر+ وەر+ بی یەی+ ئەنە] لەئاگرتێ بەربووندا.
ئێروەردایەنە/êrwerdayene : کتن:[ هـ][ ئێر+ وەر+ دای+ ئەنە] لە ئاگر تێبەرداندا.
ئێروەرداینە/êrwerdayine : کتن:[ هـ][ ئێر+ وەر+ دای+ نە] ئاگر تێ بەردان.
ئێروەردایۆ/êrwerdayo : کتن:[ هـ][ ئێر+ وەر+ دای+ ۆ] ئاگر بەردانەوە.
ئێروەش بی یەی/êrweş bîyey: کتن:[ هـ][ ئێر+ وەش+ بی یەی]
1 – ئاگرخۆش بوون.
2 – مەبەست لە دەست پێ کردنی وزەی سەرمایە.
ئێروەش کەر/êr weş ker: کتن:[ هـ][ ئێر+ وەش+کەر] ئاویروەشکەر : ئاگرخۆشکەر.
ئێروەش کەرڎەی/êr weş kerđey: کتن:[ هـ][ ئێر+ وەش+ کەرڎەی] ئاویر وەشکەرڎەی : ئاگرخۆشکردن.
ئێروەش کەرڎەیەنە/êr weş kerđeyene: کتن:[ هـ][ ئێر+ وەش+ کەرڎەی+ ئەنە] ئاویر وەشکەرڎەیەنە : لە ئاگرخۆشکردندا.
ئێروزتەیۆ/êruziteyor: کتن:[ هـ][ ئێر+ وزتەی+ ۆ] ئێرئەوەوزتەی : ئاگرخستنەوە.
ئێروستەیۆ/êrusiteyo: کتن:[ هـ][ ئێر+ وستەی+ ۆ] ئێرئەوەوستەی : ئاگرخستنەوە.
ئێرونەکۆتە/êrunekote: نفا:[ هـ][ ئێر+ ونە (وەنە : تێ)+ کۆتە( کۆتەی)] ئاگرتێ بەربوو.
ئێرونەکۆتەی/êrunekotey: کتن:[ هـ][ ئێر+ ونە (وەنە : تێ)+ کۆتەی] ئاویرونەکۆتەی : ئاگرتێ بەربوون.
ئێرونەوزتەی/êrunewzitey: کتن:[ هـ][ ئێر+ ونە (وەنە : تێ)+وزتەی] ئاویرونەوزتەی : ئاگرتێبەردان.
ئێرونەوستەی/êrunewsitey: کتن:[ هـ][ ئێر+ ونە (وەنە : تێ)+وستەی] ئاویرونەوستەی : ئاگرتێبەردان.
ئێرهورگڕن/êr hurgiřin: نفا:[ هـ][ ئێر+ هور( هەڵ)+ گڕن] ئاگرهەڵگیرسێن.
ئێرهورگڕنای/êr hurgiřnay: کتن:[ هـ][ ئێر+ هور( هەڵ)+ گڕنای] ئاگرهەڵگیرساندن.
ئێرهورگیسن/êr hur gîsin: نفا:[ هـ][ ئێر+ هور( هەڵ)+ گیسن] ئاگرهەڵگیرسێن.
ئێرهورگیسنای/êr hur gîsnay: کتپ:[ هـ][ ئێر+ هور( هەڵ)+ گیسنای] ئاگرهەڵگیرساندن.
ئێرهورگیسیای/êr hur gîsyay: کتن:[ هـ][ ئێر+ هور( هەڵ)+ گیسیای] ئاگرهەڵگیرسان.
ئێر و ئافات/êr û afat: ئانتـ:[ هـ][ ئێر+ و+ ئافات] ئاگر و ئافات، زۆر هار وهاج.
ئێر و چیر و پوشی/êr û çîr û puşî: ئانتـ:[ هـ][ ئێر+ و+ ] ئاگری بن کا، شەرخێز.
ئێر و چیر و سمەرا/êr û çîr û simera: ئانتـ:[ هـ][ ئێر+ و+ ] ئاگری بن کا، ئاژاوەچی.
ئێر و دوو/êr û dû: ئانتـ:[ هـ][ ئێر+ و+ دوو] ئاگر و دوو : ئاگر و دووکەڵ.
ئێر و قورەتی/êr û quretî: ئانتـ:[ هـ][ ئێر+ و+ قورەتی] ئاگری قۆرەت، ئاگری خوایی.
ئێر و نەورزی/êr û newrizî : ئانتـ:[ هـ][ ئێر+ و+ نەورزی] ئاگری نەورۆز.
ئێرین/êrîن: ئانتـ:[ هـ][ ئێر+ ین] ئاویرین : ئاگراوی.
.
.
________
ئێر/êr: ئاکتـ: ئێرا، ئێرانه، ئێره، ئێرهکانه، ئێرهکانێ، ئهگره، ڤر، ڤرا، هره.
ئێرا/êra: ئاکتـ:[ئێر+ ئا] ئهم جێیه، بهرامبهری ئهوێ، ێر، ئهم شوێنه.
ئێرانه/êrane: نتـ، ئاکتـ:[ ئێر+ ئانه] کۆی ئێرهیه، ئهم جێگایانهی نێزدیک و دهوروبهر، ئهم شوێنانه (مبهم و نکره).
{ تێبـ: له ئهم وشهیهدا پاش ئهوهی ئامرازی کۆی دهڵکێت به وشهی(ئێره) وه و(ه – ئه/1) یشی به دوادا دێت دهبێته( ئێرهئانه) ئهوجار دهنگ بزوێنی دوایی( ئێره) و( ههمزه)کهی ئامرازی کۆی یهک تر دهخۆن، له ههموو بارێکی ئاوههادا ههروهها دهبێت}.
ئێره/êre: ئاکتـ:[ ئاڤێستـ: ئیتهره. پهـ: ئێتهر ] ئیزا( شهبه)، ئێرهه(كباک)، ڤر، ڤێرێ، هر، لها، جا، پێن، ئهگره، چونده( هـ)، ئهیره، ئێروانه، ئیمکه، ئێرانه، ئهیروانه.
ئێرهکانه/êrekane: نتـ، ئاکتـ:[ ئێره+که (ئـمـ: پێناسه)+2ئان/1 +5- ئه/1] ئهم جێگایانه، ئهم شوێنانه.
(( .. ئهمه کاکه مهم مان نهکَهیاندهوه ئێرهکانه ؟))(تحفه)* ئێرهکانێ.
ئێرهکانێ/êrekanê: نتـ، ئاکتـ:[ ئێره+که( ئـمـ: پێناسه)+2-ئان/1+4- ئێ] تـمـ: ئێرهکانه.
{ تێبـ: ئهگهرچی ئهم وشهیه ههرواتای (ئێرهکانه) دهدات بهڵام جیاوازێکی ههیه، ههرچی( ئێرهکانه) یه ههر جێگاکان دیاردهکات، بهڵام ئهمهیان به هۆی پاشبهندی.(4 – ئێ) گیر و دهستنیشانی تێدا دهخوێندرێتهوه}.
ئێرهکه/êreke: نتـ، ئاکتـ:[ ئێره+ كه] ئێره.
ئێرهوئهوێ/êreûewê: نتـ، ئاکتـ:[ ئێره+ و+ ئهوێ][ئد] جێگا و شوێنی نادیار
:: رهحهت دانیشه هێنده ئێره و ئهوێ مهچۆ.
:: بهس ئێره و ئهوێ بکه.
:: ئێره وئهوێ و فوپم پێ خۆش بێت له ئهوێ دهبم.
ئێرهیی/êreyî: ئانتـ:[ ئێره +3-ئی] خهڵکی شار یان ئاوایی یان ههر شوێنێکی دیکه که مرۆڤ له کاتی گفتوگۆ کردندا له ئهوێ بێت، دانیشتووانی ئێره .
:: له ئهوه ناچێت ئهو کوڕه ئێرهیی بێت، بزانه خهڵکی کوێیه.
.
.
_________
– ئێر/–êr: پاشگر: ئـمـ: تـمـ:[ 2 . ئهر]
:: پشکنێر
:: سنێر.
.
.
.
.