پاک⁄ pak: ئان، ئاک:[ هیک : پاڤەكە. پەهلەوی : păk ، پاڤ. فار : پاک ][ كباک : پاقژ _ پاقش. زا : پانک، پوونک ]

{{ تەر، تر}{ تەرین، ترین}}  ئاڤیژە ، پاقژ، خاوێن.

1 – ئاڤیژە، بژوین، بێغەوش، بێگەرد، بێ لەكە، خاوێن، دەت، پاقژ _ پاكژ، پڕچەڤان، تەمیز _ تەمیس.

{

كان ب گەوهەر چ ب كەت گەوهەر ئەگەر پاك نەبت

تو بەس یرەت تەنەبت سیرەتی ئەجداد چكەت ؟

}{جەزیری}.

 { ئەگەر گەوهەر بۆ خۆی ساف و بێ غەوش نەبێت، كانگاكەی چۆنی ساف دەكات؟. ئەگەرخۆت هێزی بینایی دڵت نەبێت؟  رەوشت و ژیانی باپیران چت بۆ ناكات.{ هەژار}.

2 – : ئاک : بەخڕیی، تەواو _ بەتەواوەتیی، تێكڕا، سەرانسەر، سەرتاپا، گشت، هەموو، وێكرا.

:: دز ئەوەی هەمان بوو دەستی دایە و پاكی برد.

3 – باش، پەسەند، خووچاک.

4 – ژنی لەشخاوێن كە دەحەیزەوە نەچوو بێت یان دە حەیزدانەبێت.

5 – بێتاوان، بێسووچ، بێگونا، پاکداوێن.

6 – زولال، ئاوی سازگار.

پاکان/pakan: ن كۆ:[ پاک+ ئان] پیاوچاكان، شێخ و مشایەخ.

پاکانە/pakane: ئاكتـ:[ پاک+ ئانە ] تۆمەت لابردن، كاری سوچ و تاوان لەسەرخۆلابردن

:: پاكانەی خۆم كرد.

:: پاكانەی كرد.

پاكانەكردن/pakanekirdin: كتپ:[ پاكانە+ كردن] تۆمەت لە سەرخۆلا بردن. خۆ پاکو بێسوچ كردن بەبەڵگەو قسە هێنانەوە، گەردن ئازادكردن.

پاكانەی ئەستۆ/pakaney esto: نتـ: گەردن ئازادی.

پاكایی/pakayî: نچ:[ پاک+ ئایی] جێگەی نەپیس لەزەوی یان شوێنێک كە بتواندرێت نوێژی لەسەربكرێت.

پاكە/pake: نتـ:[ پاک+ـە] خاوێنی، پاكژی، تەمیزی.

پاكەپەنام/pake penam: نتـ:[ پاكە+ پەنام] برینێكی پاک.

پاكەوان/pakewan: نتـ:[ پاک+ ئەوان] كەنناس، سپور، كۆلانماڵ، زبلڕێژ.

پاكەوەبوون/pakkewebûn: كتن:[ پاک+ ەوە+ بوون]

1 – پاكبوونەوە، بریتییە لە مردن و نەمانی یەكێک كەنەتەوێت.

2 – پاكبوونەوەی ناكۆكییەک لە نێوان دوولایەن.

پاكەوەكەر/pakeweker: ئانفا:[ پاک+ ەوە+ كەر( كردن)] بژاركەر، لابەر، دەرخەر، دووركەر.

پاكەوەكردن/pakewekirdin: كتپ:[ پاک+ ەوە+ كردن] پاکكردنەوە.

پاكەوپاک/pakeûpak: نتـ:[ پاک+ ئە+ و+ پاک] هیچ لە هیچ، پێک و پێک، پاک لەپاک.

پاكەوكریاگ/pakeûkiryag: نتـ:[ پاک+ ئە+ و+ كریاگ] پاككراوەوە، خاوێنكراوە، دەردراو، گەسكدراو، سەروبەركراو.

پاکبوون/pakbûn: كتن:[ پاک+ بوون]

1 – خاوێن بوون.

2 – بێ فڕوفێل بوون، ڕاست و دروست بوون

:: ئەو شاگرد دوكانە هێندە پاک نیە وگرێ و گۆڵی زۆرە.

3 – داوێن پاک بوون.

پاکبوونەوە/pakbûnewe: كتن:[ پاک+ بوون +ەوە]

1 – خاوێن بوونەوە، چڵک پێوەنەمان.

2 – فەوتان. لەبەین چوون.

:: شوكر ووڵات لە ئەسپێ پاكبووەوە و ئاسەواریان نەما.

3 – ماوەی بێنوێژی ئافرەت تەواوبوون. تەواوبوونی ئافرەت لە خوێن ڕێژیی مانگانە.

پاكبین/pakbîn: نتـ:[ پاک+ بین( بینین)] كەسێک كە دیدی پاكە و هەموو ئامار و كردەوەیەک بە باش دەبینێت.

پاكبینی/pakbînî: نچ:[ پاکبین+ یی] كار و ئاكاری كەسی پاكبین.

پاكتاو/paktaw: ئانتـ:[ پاک+ تاو]

1 – [ ڕامیا] كاری تواندنەوە و فەوتاندنی بە كۆمەڵ و گشنی نەتەوە و ڕەگەز و خەڵكێک.

2 – بێگەرد، خاوێن، پاقژ.

پاكتاوكردن/paktawkirdin: كتپ:[ پاکتاو+ كردن] فەوتاندن و تواندنەوەی كۆمەڵ و خەڵكێكی جیا لە لایەن كۆمەڵ و دەستەی دەستەلاتدارتر.

پاكتەن/pakten: ئانتـ:[ پاک+ تەن] دروستتەن.

پاكتر/paktir: نتـ:[ پاک+ تر][ پلەی دووەمە بۆ بەراوودكردن] خاوێنتر، پاقژتر.

پاكترین/paktirîn: نتـ:[ پاک+ ترین][ پلەی سێیەم یان بالاترینە بۆ بەراووردكردن] خاوێن ترین، پاقژترین.

پاكخوو/pakxû: ئانتـ:[ پاک+ خوو] خۆشخوو، خۆشڕەفتار.

پاكخوویی/pakxûyî: نچ:[ پاکخوو+ یی] خۆش خووی، خۆشڕەفتاری.

پاكداوێن/pakdawên: ئانتـ:[ پاک+ داوێن] پاكداو، پارێزگار.

پاكداوێنیی/pakdawênyî: نچ:[ پاک+ داوێن+ یی] پاكداوی، پارێزگاری.

پاكدەرچوون/pakderçûn: كتن:[ پاک+ دەرچوون][ ئاب]

1 – بەتایبەت لە بازرگانی دا نە قازانج و نەزیان كردن لە سەودایەكی سەخت.

2 – بە مایەی خۆ هەستان لە قوماردا.

3 – ساغ و بێتاوان دەرچوون لە تۆمەتێک.

پاكدەروون/pakderûn: ئانتـ: دڵپاک.

پاكدەرهێنان/pakderhênan: كتپ: تاوان لەسەر لابردن، بێتاوان دەرهێنان.

پاكدەست/pakdest: ئانتـ:[ پاک+ دەست] دەستپاک.

پاكدەستی/pakdestî: نچ:[ پاکدەست+ یی] دەستپاكی.

پاكدڵ/pakdiľ: ئانتـ:[ پاک+ دڵ] دڵپاک.

پاكدڵی/pakdiľî: نچ:[ پاکدڵ+ یی] دڵپاكی.

پاكروو/pakřû : ئانتـ:[ پاک+ ڕوو] ڕووپاک، ڕووخۆش.

پاكروویی/pakřûyî: نچ:[ پاکڕوو+ یی] ڕووپاكی، ڕووخۆشیی.

پاكڕەوان/pakřewan: ئانتـ:[ پاک+ ڕەوان] كەسێک كە دڵ و دەروونی پاكە. دڵپاک، ڕەوانپاک.

پاكڕەوانیی/pakřewanyî: نچ:[ پاکڕەوان+ یی] دڵپاكیی، ڕەوانپاكیی.

پاكسروشت/pakij: ئانتـ:[ پاک+ سروشت] خاوێن.

پاكڕەوشت/pakřewŝit: ئانتـ :[ پاک+ ڕەوشت] حالی كەسێک كە ڕەوشت و كرداری پاک و بێ و خۆ لە خراپە بپارێزێت. ئاكارباش.

پاكڕەوشتیی/pakřewŝitî: نچ:[ پاکڕەوشت+ یی] كار و ئاكاری كەسی پاكڕەوشت.

پاكژ/pakij: ئان:[ کباک] پاک.( معقم).

پاكژبوونەوە/pakijbûnewe: كتن: پاكبوونەوە.

پاكژكەر/pakijker: نفا:[ پاكژ+ كەر ( كردن)] ئەو كەسەی كاری پاككردنەوە بێت.

پاكژكران/pakijkran: ئان: پاككران.

پاكژكرانەوە/pakijkranewe: ئان: پاككرانەوە.

پاكژكراو/pakijkiraw: ئان: تەمیزكراو، پاكەوەكریاگ.

پاكژكردنەوە/pakijkirdinewe: كتپ:[ پاكژ+ كردن+ ئەوە] كوشتن یا وەستاندنی زاوزێ و نەشوماكردمی میكرۆب.

پاكژكرن/pakijkirin: كتپ:[ كباک] پاک كردن.

پاكراو/pakikraw: ئانفا:[ پاک+ راو _ كراو( كردن)] پاككراو. 

1 – دانەوێڵە، سەوزی و میوە و شتی لەئەو بابەتانە كە زێدەكەی جیاكرا بێتەوە لە پوختەكەی.

2 – ئامادە، هێلكەی پاككراوی دەوێت.

پاككەرەوە/pakikerewe: نفا:[ پاک+ كەر(كردن) + ەوە]

1 – لاستیكی نووسین پاككەرەوە.

2 – ئامێری پاككردنەوە. خاوێنكەرەوە.

پاككەر/pakiker: نفا: ئەو ماددە كیمیایانەی كە كالا پاک دەكەنەوە، تایت.

پاككردن/pakikirdin: كتپ:[ پاک+ كردن]

1 – پلووچ كردن: توێكڵ لێوەكردنی میوە و خواردەمەنی بە تۆێكڵ.

2 – خاوێن كردنەوەی دانەوێڵە لە ووردە بەرد و چەت. بژاركردنی باخچەو دەغڵ لە گیابژار. لێكردنەوەی لاسک و شتی زیادە و بێكەڵكی سەوزەی خواردن، پیەک كردن، زیۆان و خاک و خۆل گرتن لە دانەوێڵە، بژاركردن، پاچەكوڵە كردن، هەڵكێشان ( گژ و گیای بەوەزەند لە ناوباخ).

5 – كووژاندنەوەی قەرز و نەمانی حیساب.

:: ئەو پارەیە بدەرەوە و قەرزەكەت پاككە.

پاككردنەوە/pakkirdinewe: كتپ:[ پاک+ کردن+ ەوە]

1 – خاوێنكردنەوە، ستڕین، سڕینەوە.

2 – لەبەینبردن، فەوتاندن، كوشتن

:: خودایە ئەو زاڵمە پاککەوە.

3 – کووژانەوەی قەرز وقۆڵە

:: ئەوەش دووسەد دۆلارە کەت و حیسابەکەمان پاککەوە.

4 – ئاوەڕووت کردن، ڕووتاندنەوە(پەلەوەر لە پەڕ و پال).

5 – بریسکاندنەوە، بریسکەپێدان، خستنەباق و بریق.

6 – لەناوبردن، لابردن.

پاكلەپاک/paklepak: ئان، شڕ:[ ئاب][ پاک+ لە+ پاک]

1 – بێحیساب، هیچ لەهیچ.

2 – تۆڵەكردنەوە.

:: قەرزەكە پاک لە پاک.

پاكلەپاک بوون/paklepak bûn: كتن، شڕ:[ ئاب][ پاک+ لە+ پاک+ بوون] بێحیساب بوون و هیچ لە هیچ بوون لە كێشە و كایە و سەودایەک.

پاكلەپاككردن/paklepak kirdin: كتپ، شڕ:[ ئاب][ پاک+ لە+ پاک+ كردن] بێحیساب كردنی كێشەیەک، كارێک، حیسابێک. هیچ لە هیچ كردن.

پاكمان لەپاک/pakman le pak: ئان، شڕ:[ ئاب][ پاک+ مان+ لە+ پاک] پاكلەپاک، وەک یەكمان لێهات و كەسمان قەرزاری ئەویترنین.

پاكناو/paknaw: ئانتـ:[ پاک+ ناو] بێگەرد، خاوێن، پاقژ.

پاكنەژاد/paknejad: ئانتـ:[ پاک+ نەژاد] نەژادپاک.

پاكنووس/paknûs: نفا:[ پاک+ نووس ( نووسین)] نامە و نووسراوەیەک كە ڕێكوپێک بێ و هەڵە و ڕەشایی تێدا نەبێت.

پاكنووسكردن/paknûs kirdin: كتپ:[ پاک+ نووس( نووسین)] نووسینەوەی نامە و نووسراوەیەک بەبێ هەڵە لە ڕووی پێشنووس.

پاكنووسین/paknûsîn: ئانفا:[ پاک+ نووس( نووسین)] دوانووسینەوە بۆ چاپكردن.

پاكنووسیی/paknûsyî: نچ:[ پاک+ نووس(نووسین)+ یی] ئەوەی پێوەندی بە پاكنووسەوە هەبێت.

پاکو پاراو/pak û paraw: ئانتـ:[ پاک+و+ پاراو] تەڕو تازەوخاوێن، پاک و پاریاو.

پاكو پاراویی/pak û parawyî: نچ:[ پاک+ و+ پاراو+یی] تەڕو تازە و خاوێن، پاکو پاریاویی(دەر).

پاكوپوخت/pak û puxit: ئانتـ:[ پاک+ و+ پوخت]

1 – ئامادەكراو.

2 – پاکوخاوێن، سازوباز، تەواو.

پاكوپووک/pak û pûk: ئانتـ:[ پاک+ و+ پووک] بەفیڕۆ و خۆڕایی لەدەستدان.

:: دەستمایەكەی پاک و پووک بوو.

پاكوپووک كردن/pak û pûk: كتپ:[ پاک+ و+ پووک+ كردن] بەخت كردن و بە فیڕۆدانی شتێكی بەنرخ، بەبادان ( پارە).

پاکو پیس/pak û pîs: ئانتـ:[ پاک+ و+ پیس] چاک و خراپ، ڕند و كریت.

پاکوپیس كردن/pak û pîs kirdin: كتپ:[ پاک+ و+ پیس+ كردن] جیاكردنەوەی چاک و خراپ لەیەک، رند و كرێت لێک هەلاواردن.

پاکوپیس لێكدان/pak û pîs lêkdan: كتپ:[ پاک+ و+ پیس+ لێک+ دان] چاکوخراپ وەك یەک چاو لێكردن، تێكەڵ كردنی پاک و ناپاک.

پاکوخاوێن/pak û xawên: نتـ:[ پاک+ و+ خاوێن] بژون، هەردی پاگساو لەوەر، زەمەند.

پاکێتی/pakêtî: نچ:[ پاک+ ئێتی] خاوێنێتی.

پاكیی/pakyî: نچ:[ پاک+یی]

1 – خاوێنیی پیسیی، چەپەڵیی.

2 – داوێنپاكیی.

پاكیزە/pakîze: ن:[ پهـ: pākizak]

1 – ناوی مێ یینییە.

2 – شتی پوختەی خاوێن.

3 – پەتی.

4 – پاكسروشت.

پاكیزە كردن/pakîzekirdin: كتپ: پاقژكرن.

پاكیكردن/pakîkirdin: كتپ:[ پاك+ ی+ كردن] گرنگی دان بەخاوێنی.

.

.

.

.