سێ¹/: ن:[ ژمارە][ پەهلەوی : se] یەرە _ یەرێ _ یەری، سسێ : ناوە بۆ ژمارەیەك كە لە نێوان دوو و چوار دایە.

  لە فەرهەنگی زمانی ئاڤێستادا، وەها تۆمارکراوە. ل. 512
 گۆکردنی بە کوردی زمانی ئاڤێستایی   واتای بە ئینگلیزی
  ثری irq three

سێ بەدوو/ be dû: نتـ:[ پیش] بەن یان گوریس سێ بە دوو لایی كرابێت.

 تێبینی 
 پیشگرێکە لە زمانی کوردی کە دەڵکێت بە وشەوە و وشەیەکی نوێ دروست دەکات، واتای وشە نوێکە هەڵگری ژمارە سێی تا دەنوێندرێت. 

سێ بارە/ bare: نتـ:[ ژمارە][ سێ+ بارە] سێ جار پاتەکردنەوە. 

سێ بارە پات/ bare pat: نتـ:[ ژمارە][ سێ+ بارە+ پات] سێ بارە. 

سێ بە سێ/ be sê: نتـ:[ ژمارە][ سێ+ بە+ سێ]

سێ جا/sê ca: نتـ:[ ژمارە] [ ئینگـ : Cubic]

سێ جارە/sê care: نتـ:[ ژمارە][ سێ+ جارە] سێ هێندە، سێ كەڕەت دووبارە.

سێ چوار یەک/ çiwar yekنتـ:[ ژمارە]

سێ ژمارەیی/ jimareyîنتـ: 

سێگۆشە/sêgoşeنتـ:[ بیر] سێ کونج. سێ کوچکە.[ ئینگـ : triangle]

سێگۆشەی دیوار/sê goşey dîwar: نتـ:[ بیر] سێ گۆشەی خانوو، لەچکی. [ ئینگـ : Gable].

سێگۆشەی دوولایەکسانە/ goşey dûla yekisane: نتـ: [ بیر]  [ ئینگـ : Isosceles triangle]. 

سێلا/sêla: نتـ:[ بیر]

سێلایی/sêlayî: نتـ:[ بیر] [ ئینگـ : tridimensional]

سێهەم/hem: نتـ:[ ژمارە][ سێ+ هەم] ژمارەیەک لە نێوان دوهەم و چوارەم. 

سێ باز/ baz: نتـ:[ واز] سێ بازد : گەمەیەکە بازی گەورەی تیا دەدەن. 

سێ بەڕۆ/ beřo: نتـ:[ نخ][ شا] سێرۆ، سێوەڕۆ : جۆرە نۆبەتێیەکە هەر بە سێ ڕۆژان جارێکی دەیگرێت.

سێ بەردە/ berde: نتـ:[ سێ+ بەرد+ ئە]

1 – بریتیە لە سێ بەردی تەڵاق دان.

:: دارا سێ بەردەی فڕێدا : سێ تەڵاقەی خوارد.

2 – سێکوچکە

سێ بەرک/sê berk: نتـ:[ سێ+ بەرک] سێ بەردە. 

سێ بە قەد/sê be qed: نتـ:[ سێ + بەقەد] سێ ئەندازە، سێ ئەوەندە، سێ بەرامبەر. 

سێ بەلەک/ belek: نتـ:[ ڕوو] گیایەکە ئاژەڵ زۆر حەزی لێبکات : سێ وەرە.  

سێ بەلگووک/ belguk: ن:[ ڕوو][ کباک] جۆرە گیایەکە. 

سێ بەگایە/ be gaye: نتـ: گای سێهەم  بۆ نۆرە پێکردن لە کێڵانی زەویدا. 

سێ بەنە/sê bene: : سێ بەندە. 

سێ بەهران/sê behiran: ن:[ کباک] بەزۆر و زەوەندی.

سێ بەنگی/sê bengî: نتـ: برچی ئاڵقەکردن. 

سێ بست/sê bist: نتـ:

1 – [ ژمارە][ سێ+ بست]

2 – سی پایەی ئاگردان.  

3 – [ ئان] بریتییە لە مرۆڤێکی کورتەباڵا.  

سێ بسکە/sê biske: نتـ:[ ڕوو][ کباک، هـ][ سێ+ بسکە] سێبسکۆک، سێبسکۆڵە، گێلاخە : گیایەکە گەڵای وورد و درێژە گوڵی مۆرە وەهی گلێخەی دەچێت بۆ چێشتێ دەستدەدات.

سێ بسکۆک/ biskok: نتـ:[ ڕوو] سێ بسکە، 

سێ بسکۆڵە/ biskoľe: ن:[ ڕوو][ سێ+ بسکۆڵە] سێبسکە، سێبسکۆک.

سێ بنەکی/ binekî: نتـ:[ کیمیـ] ئەسیدی سێ تفتی. 

سێ پا/sê pa: نتـ: سێ قولە، چەتاڵ.

:: سێ پای نۆتەی مۆسیقا. 

سێ پات/sê pat: نتـ:[ ژمارە] [ سێ+ پات] سێبارە.

سێ پایە/sê paye: نتـ: سێ پێچکە. 

سێ پاڵوو/sê paľû::

سێ پایە/sê paye::

سێ تار/tar: نتـ:[ مۆسیقا] سێ تەل : ئامرازێکی مۆسیقایە، کە لە کار تار دەچێت، کەسەکەی بچووکترە. 

سێ  تەڵاق/ teľaqن:  

سێ چەرچە/ çerçeن:

سێ چەرخ/sê çerxن:

سێ چەرخە/sê çerxe ن:

سێ خوان/ xiwanن: [ ئاین] لە ئاینی دیان دا : بە سێ سوێند سوێنددەخۆن ( باوک، کوڕ و سروەشی پیرۆز). 

سێ دوری/ diwrîن: سێ ماوە. ( 3D) واتا : درێژی، پانی، قووڵایی.   

سێ دێر/ dêrنتـ: [ ئاین] [ پیندار نیک، گوفتار نیک، کردار نیک]. 

سێ رەنگ/ řengن:

سێ ڕۆخ/ řoxنتـ: سێ لا.

سێ کونج/ kuncن: سێ گۆشە. 

سێگا/gaن:[ مۆسیقا] ناوی ئاوازێکە لە ئاوازەکانی هەستان( مەقام) : ئەم جۆرە هەستانە خەم هێنەرە. 

سێ گەوهەر/ gewherن: ( بێ گیان، ڕووەک و گیانلەبەر). 

سێینە/yine:: سیانی، كۆمه‌ڵی سێدانه‌یی.[ ئینگـ : Triad ].

مەتری سێجا/metirî sêca: نتـ:[ ژمارە] مه‌تری خشته‌كی. [ ئینگـ : Cubic meter, Meter (US)]

.

.

_____________________

سێ²/: ن:[ كۆن] حۆقە

دووكیلۆ. :: نیوسێ : كراس، یەك كیلۆ.{ گیو، ل، 608}.

.

.

____________________

سێ ³ /: ن: سا، سێبەر. 

.

.

.

.