هێلان ¹/hêlan: ن: ئیلان، ئیلیان، ئیلیانێ( هـ) هێلین، هێلانه‌ : ماڵی مه‌ل.

هێلانە/hêlan: ن: هێلین، هێلینك، لیانی، داڵدەی بالندان. نەوای باڵندان.  ‌

هێلانەتێکچوو/hêlan: ئانفا: هێلانەوازە، نەواتێکچوو.

هێلانەتێکچوون/hêlan: ن:

هێلانەدروستکردن/hêlan: کتپ:[ ] گووزوو.

هێلانەدۆز/hêlan: نفا:[ هێلانە+ دۆز( دۆزین)] مریشکێکە لە هێلانەی خۆی بگەڕێت.

هێلانەدۆزی/hêlan: نچ:[ دزە][ هێلانەدۆز+ ی] گەڕانی مریشکە بۆ هێلانە دۆزینەوە.

هێلانەوازە/hêlan: نتـ:[ بابا][ هێلانە+ وازە] هێلانە تێکچوو، نەواتێکچوو.

.

هێلانەی بەرز/hêlan: نتـ: هێلانە لە بەرزی.

.

.

________________________

هێلان ²/hêlan: کتن:[ کباك] هێلادن: hêladin، هێڵان ، هێشتن : hêštin، هشتن : hištin، هیشتن : hîtin.

1 – بەردان : berdan، دەست ژێبەردان : dest jêberdan، دەڤ ژێبەردان: dev jêberdan.

:: من کارێ خوە نەهێلایە : Min karê xwe nehêlaye

2 – چوون و ل گەل خوە نەبرن( بردن) : čǔn û li gel xwe nebirin

:: وی زاڕۆکێن خوە ل کوردستانێ هێلان و هات ئەلمانیایێ : Wî zařokên xwe li Kurdistanê hêlan û hat Elmanyayê

3 – ژێ جودابوون : jê cudabûn، ژێ ڤەقەتین : jê veqetîn، ل گەل نەمان : li gel neman.

:: چەند سالن کو وی ژنا خوە هێلایە ؟ : ? Čend sal in ku wî jina xwe hêlay

4 – دەستووردان : destûrdan، ڕێدان : rêdan، ئیزندان : îzindan، پەژراندن : pejirandin، قەبولکرن : qebûlkirin.

:: پۆلیس ناهێلن ئەم نەورۆز پیرۆزبکن : Polîs nahêlin em newrozê pîrozbikin

.

بجە هێلان/bice hêlan: کتپ:[ کباك] بەجێ هێشتن.

:: نینو ب شێوه‌یه‌كێ فه‌رمی رێزێن یانه‌یا چێلسی بجه هێلان.{ کوردپۆرتال}

دێ هێتە هێلان/di hête hêlan: کتپ:[ کباك] دێتەهێشتن، هێشتنەوە.

:: ئێك دێ هێتە برن و یێ دی دێ هێتە هێلان.{ پیرۆز}

ل پشت خوە هێلان/li pišt xwe hêlan: کتپ:[ کباك] ل دویڤ خوە هێلان.

:: یاریا دهوک و زاخو 12 بریندار ل پشت خو هێلان.{ ڕاستی}

ل دووڤ خوە هێلان/li dûv xwe hêlan: کتپ:[ کباك] لەداوی خۆ جێهێشتن، ل دویڤ خوە هێلان.

:: له‌هيێن شڤێ دى زيانێن ماددى و گيانى ل دووڤ خوه‌ هێلان.

.

هێلاندن/hêlan: کتن: سووڕاندن، چەرخاندن.

.

.

__________________________

هێلان ³/hêlan: ن:[ كباك] جۆلانە.

هێلانۆك/hêlan: ئانتـ:[ هێلان+ ئۆك] جۆلانە.

.

.

_____________________

هێلان 4 /hêlan: نتـ:[ هێل+ ئان]{ دۆخی کۆی نەناسراوە}.

.

.

_____________________

هێلان 5 /hêlan: نتـ:[ ناڤ]

1 – ناوە بۆ ڕەگەزی مێینە، بەواتای هێلانە دێت.

2 – ناوە بۆ زۆر پرۆژە و ڕێکخراو.

.

.

.

.