بەش ¹ /beŝ: ن:[ ئاڤێسـ: AG ab: بەغا، پهـ: baxŝ] 

1 –  پار، پەشک( هـ)، پشک، پای : هەر پارچەیەک لە شتێک کە لەت و کوت کرابێت، جا ئەم لەتانە هەموویان بە قەد یەک بن یا گەورە، بچووک، سووک، گران بن.

:: دنیا سێ بەشی ئاوە و بەشێکی ووشکاییە.

:: بەشی زۆری قسەکانی دەربارەی نەخۆشی زەردووی بوو.  

2 – نەختێک لە شتێک کە بۆ چەند کەس تەرخان کرابێت. [ ئینگـ : Part]

::  ئەو نەختە بەریەکێکیان دەکەوێت.  

3 – بەهرە، ڕزق و ڕاۆژی.

{ ئەگەر رەمەزانە یان شەشەکا نە، بەشم هەر ژەم دوونانە}{مەتەڵ}.

:: بەشی قڕژەی نان و گۆشتە. 

:: خودایە رازیم بەبەشت.  

4 – [ ئاب] پارچەیەک، نەختێک، و هەندێک لە شتێک هەبوون وەک شەریکایەتی لە هی چەند کەسێک پێک هاتبێت.

:: ئەم ئۆتۆمۆبیلە بەشی خەسرەوی پێوەیە.

:: بەشەش کەس بەشێکیان لەکارگەکە کڕیوە.  

5-[ جێۆ] مەڵبەند، ناوچە، یان هەرهەرێمێکی وڵاتێک.

:: شاری هەڵەبجە لەبەشی شارەزوورە.  

:: بەشی جوانڕۆ دەکەوێتە باشووری سنەوە.

:: بەشی موکریان لە کوردستانی رۆژهەڵاتە.   

6 – بەرگ.

:: فەرهەنگی خاڵی سێ بەشە. 

بەشە/beŝe: نتـ:[ بەش+ ئە] بەش، داش، ئاماڵ.

بەشبەر/beŝber: ئانفا:[ بەش+ بەر (بردن)] میراتگر، کەلەپوورگر : کەسێکە لە کەلوپەڵی یان سامانی مردوودا خاوەن بەش بێت.  

بەشبەرکەوتن/beŝ berkewtin: کتن:[بەش+ بەر+ کەوتن] پێ بڕان. 

بەشبەش/beŝ beŝ: ئانتـ: پشک پشک، پارپار _ پارچەپارچە، کوت کوت، لەت لەت.  

:: گۆشتەکە بەش بەش کە و دابەشی کە. 

:: بەش بەشی کوردستان کێشەی کوردی دژوارتر کردووە.  

بەشبەش بوون/beŝ beŝ bǔn: کتن: پشک پشک بوون.  

بەشبەش کردن/ beŝbeŝkirdin: کتپ: پشکپشک کردن، لەتوپەت کردن.  

بەشبر/beŝbir: ئانفا:[ بەش+ بر( بردن)] میرات بر.

بەش بڕان/beŝ biřan: کتن:[ بەش+ بڕان] بێ نسیب بوونی کەسێ لەشتێک یا شتێک لەکەسێک.  

بەش بڕاو/beŝbiřaw: ئانفا:[بەش+ بڕاو( بڕان)]

1- کەسێک بە هیوای شتێک بووبێت و دەستی بکەوێت.  

2 – دەستکورت، بێبەش، ناهومێد، بەشخوراو.  

بەش بوون/beŝbǔn: کتن:[ بەش+ بوون] پاژبوون.  

بەش خواردن/beŝ xwardin: کتن:[ بەش+ خواردن] 

1- زەوتکردنی شتێک لەکەسێک یا لەلایەنێک.

:: مامەکەیان بەشی ئەو هەتیوانەی هەرخوارد.  

بەش خواستن/beŝxwastin: کتن:[ بەش+ خواستن] پەش خوازتن.

بەش خوران/beŝxwran: کتن:[ بەش+ خوران]

1 – بێ بەهرەبوون.  

2 – زەوت کردن. 

3 - قەدەغەکردن.

بەش خوراو/beŝxwraw: ئانفا:[ بەش+ خوراو( خواردن)] کەسێکە بەشی خورابێت، شتێکی لێداگیرکرابێت، بەزۆری ماڵی زەوت کرا بێت.

:: ئەی بەش خوراو خۆمان.  

بەشدار/beŝdar: ئانتـ:[ بەش+ دار] 

1- خاوەن بەش، (شەریک)، هاوبەش، هاڤپا، هاوکار، بەشبەر.  

2- بریتی یە لەسەگی پاس.  

بەشداربوون/beŝdarbǔn: کتن:[ بەش+ دار+ بوون] هاوبەش بوون. 

بەشداری/beŝdarî: ئانتـ:[بەش+ دار+ ی] پشکداری، هاوبەشی، هەڤپایی. 

بەشداریکردن/beŝ darîkirdin: کتپ:[ بەشداری+ کردن] هاوبەشی کردن.

بەشدان/beŝdan: کتن:[ بەش+ دان] ماف دان. 

بەش دراو/beŝdiraw: ئانفا:[ بەش+ دراو( دان)] پێ بڕاو. 

بەشکەر/beŝker: ئانفا:[ بەش+ کەر( کردن)] کەسێک بەشیینەوەی بەدەست بێت. [ ئینگـ : Divider

: دابەشکەر، دابەشدەر، بەشدەر، بەش کەرەوە.

بەشکران/beŝkiran: کتن:[ کباک][ بەش+ کران( کردن)] فەلقین.

بەشکراو/beŝkiraw: ئانفا:[ بەش+ کراو( کردن)] بەشکریاو. 

بەشکردن/beŝkirdin: کتپ:[ بەش+ کردن]

1 – لەتکردن، پارچەکردن، فەلقاندن : دابەش کردنی شتێک بەسەر چەند کەسێک یان چەند تشتێک.  

2 – تێڕاکردن، بەسبوونی تشتێک بۆ کەسێک.

:: ئەمە بەشم دەکات.  

بەشکریاو/beŝkiryaw: ئانفا:[ رۆژک][ سنـ][ بەش+ کریاو( کردن)] بەشکریاو. 

بەشگا/beŝga: نتـ:[ بەش+ گا] بناوانی ئاو : شوێنێکی تایبەتییە بۆ بەشکردنی ئاو کە بۆ سەر کشتوکاڵ بچێت. 

بەشگە/ beŝge: نتـ: بەشگا.  

بەشنەکردن/beŝne kirdin: کتپ:[ بەش+ نە+ کردن] کەم کردن، کورت هێنان.  

بەشێ/beŝě: نتـ:[ بەش+ ێ( ێک)] چکێ، کەمێک، کونێ، لەتێ، لەپێ. 

بەشین/beŝîn: کتن:[ بەخشین] بەخشین. 

بەشیینەوە/beŝînewe: کتن:[ بەشین( بەخشین)+ ئەوە] بەخشینەوە. 

1 – دابەش کردنی تشتێک بەسەر چەند کەسێک بەخۆرایی، بەخشینەوە.   

2 – پشک کردن، وەشاندن. 

به‌شی/beŝî: نچ:[ ئینگـ : Dividend, Divisor].

به‌شی پێكهاته‌یی/beŝî pêkhateyî: نتـ: [ ئینگـ : Composant

به‌شی ده‌ره‌کی که‌ش/beŝî derekî keš: نتـ: ئێکسۆسفه‌ڕ.[ ئینگـ : Exosphere]

بەشی خودا/beŝî xuda : نتـ: بەشی خووا، زەکات.      

به‌شی فریاكاری/beŝî firakewtin: نتـ: ئۆرژانس.[ ئینگـ : Emergency].  

به‌شی فریاگوزاری/beŝî firaguzarî: نتـ:[ ئینگـ : Emergency ward]

به‌شی ناوه‌ڕاستی ریخۆڵه‌باریكه/beŝî naweřastî řîxoľe barîke: نتـ: [ ئینگـ : Jejunum]  

.

بێبەش/běbeŝ: ئانتـ:[ بێ+ بەش] بەشبڕاو، بەشخوراو، بێبەرە، لێککراو، دابڕاو.

بێبەش بوون/běbeŝbûn: کتن:[ بێ+بەش+بوون] بێبەری بوون.

بێبەش کردن/běbeŝ kirdin: کتپ:[ بێ+ بەش+ کردن] بێبەری کردن.

بێ بەشی/běbeŝî: نچ:[ بێ+ بەش+ ی] بەشباڕوی، بێبەریی.

لێبەشکراو/lěbirdin: کتن:[ لێ+ بەشکراو( بەشکردن)] بەسەردابەشکراو.

لێبەشکردن/lěbirdin: کتن:[ لێ+ بەشکردن] بەسەردادانەشکردن.

.

.

____________________

بەش ² / beŝ: ئان:[ ئاژ][ کباک] 

1- قەش( هلـ) : گایەک ناوچەوان تا سەر دەمی سپی بێت. خۆی ڕەنگی چدەبێ ببێت.

:: وەک گای بەش وایە.  

2- بزنێک ناوچەوانی سپی  بێت. 

.

.

____________________

بەش ³ /beŝ: ئان:[  ؟ ] 

1 – ئاواڵە، والا، داپچڕاو، لێک کراوە.

:: برینەکە دەمی بەش کردوەتەوە.  

{ تێبـ:  

1- بە لای منەوە زیاتر بۆ دەمی گیاندار و برین بەکاردێت.  

2- من وای بۆ دەچم کە ئەم ووشەیە دەگەڵ (1- بەش) هەر یەک بن و یەکێک لە واتاکلنی بێت، چونکو وەختێ( دەم) دادەپچڕێت یا برین سەری دەکاتەوە، ڕاستییەکەی ئەوەیە کلێک دەبێتە دوو پارچەوە.}{ زەبیحی}.   

2- شووم ، بێ فەڕ.

{ تێبـ: ماموەستا هەژار ئەم ووشەیەی بەم واتایە نووسیوەتەوەو بەڵام هیچ نموونەیەکی بۆی نەهێناوەتەوە!}.  

بەش بوون/beŝbǔn: کتن:[بەش+ بوون] دەمکردنەوەی برین، ئاواڵەبوونی زام.  

.

.

.

.

.

.

.